Khủng hoảng đồng hồ thạch anh suýt “giết chết” đế chế Thụy Sỹ

Đồng hồ thạch anh (đồng hồ quartz) là một kiệt tác, được tạo ra không đơn thuần chỉ để xem giờ mà đó là cả một nghệ thuật hoàn mỹ về chế tác. Thời điểm ra đời đã bùng nổ ra một cuộc khủng hoảng mang tính lịch sử đến ngành công nghiệp đồng hồ Thụy Sỹ.

MỤC LỤC › Cuộc khủng hoảng thạch anh là gì? 1. Khủng hoảng thạch anh diễn ra khi nào? 2. Tại sao gọi là “khủng hoảng”? › Đồng hồ thạch anh là gì? Hoạt động theo nguyên lý nào? › Lịch sử cuộc khủng hoảng thạch anh 1. Hoàn cảnh trước khủng hoảng (1950-1969) 2. Seiko Astron – Cú sốc đầu tiên (1969) 3. Làn sóng quartz từ Nhật Bản (1970-1980) 4. Sự sụp đổ của đế chế Thụy Sỹ 5. Nicolas Hayek và cuộc hồi sinh kỳ diệu 6. Ngành đồng hồ sau khủng hoảng (1990-nay) › Giải đáp thắc mắc liên quan 1. Đồng hồ thạch anh có phải là đồng hồ Quartz? 2. Đồng hồ thạch anh chính xác hơn đồng hồ cơ bao nhiêu? 3. Tại sao đồng hồ thạch anh không giữ thời gian chính xác mãi? 4. Ai đã cứu ngành công nghiệp đồng hồ Thụy Sỹ? 5. Quốc gia nào hưởng lợi từ khủng hoảng thạch anh? 6. Bài học từ cuộc khủng hoảng cho ngành đồng hồ hiện đại 7. Đồng hồ thạch anh chính hãng giá bao nhiêu?

Cuộc khủng hoảng thạch anh là gì?

Cuộc khủng hoảng thạch anh” (The Quartz Crisis) là thuật ngữ dùng để chỉ sự xáo trộn kinh tế vĩ mô lớn nhất lịch sử ngành chế tác thời gian.

Sự ra đời của đồng hồ thạch anh suýt nhấn chìm đế chế đồng hồ cơ khí hùng mạnh tồn tại hơn 400 năm. Và Thụy Sỹ – cái nôi của ngành công nghiệp đồng hồ ảnh hưởng nhiều nhất.

1. Khủng hoảng thạch anh diễn ra khi nào?

Sự kiện này không diễn ra trong một đêm. Nó là một cơn bão tích tụ và bùng nổ kéo dài gần 15 năm, bắt đầu từ cuối những năm 1970 và kéo dài đến đầu những năm 1980. Tuy nhiên, “phát súng” đầu tiên đã nổ ra vào ngày Giáng sinh năm 1969.

Đồng hồ thạch anh ra đời vào cuối thế kỷ 20, bắt đầu từ những năm 1970. Và đây là một cột mốc xem là quan trọng nhất của lịch sử thế giới đồng hồ hay biết đến là “khủng hoảng thạch anh” hay “cách mạng thạch anh”. Nó đã đánh dấu thời kỳ công nghệ bùng nổ trên khắp thế giới mà đi đầu là 2 nền công nghiệp đồng hồ Nhật và Mỹ.

2. Tại sao đồng hồ thạch anh lại tạo nên cuộc khủng hoảng?

Đây là cách gọi của người Thụy Sỹ. Với họ, sự xuất hiện của công nghệ thạch anh đã khiến 2/3 nhân sự trong ngành mất việc làm và đẩy hàng ngàn thương hiệu phá sản.

Từ hình ảnh này, xuất khẩu đồng hồ Thụy Sỹ lao dốc, số lượng nhân công mất việc làm từ khi khủng hoảng thạch anh bắt đầu xảy ra

Nhưng trớ trêu thay, với người Nhật Bản (đại diện là Seiko) và người Mỹ, giai đoạn này lại được gọi bằng một cái tên hào hùng: “Cuộc cách mạng thạch anh” (The Quartz Revolution hay Quartz Crisis). Nó đánh dấu kỷ nguyên đồng hồ trở nên chính xác gần như tuyệt đối và giá rẻ cho đại chúng.

Dưới góc nhìn Marketing và Kinh tế học, có 3 lý do tử khiến các thương hiệu Thụy Sỹ gục ngã:

• Công nghệ đột phá: máy Quartz chính xác hơn gấp 10 lần, bền hơn và rẻ hơn, người tiêu dùng phổ thông dễ dàng mua.
• Sự “kiêu ngạo” của người dẫn đầu Thụy Sỹ quá tự tin vào truyền thống thủ công.
• Nhật Bản và Mỹ đã bắt đầu áp dụng dây chuyền sản xuất tự động trong khi Thụy Sỹ vẫn loay hoay với mô hình sản xuất nhỏ lẻ.

Có nhiều nguyên nhân sâu xa kể từ khi ngành nghiên cứu thạch anh bắt đầu ứng dụng vào các công nghệ. Tuy nhiên sự ra đời của chiếc đồng hồ Seiko Astron chính là phát súng đầu tiên cho cuộc khủng hoảng thạch anh. Đến 1971, Seiko giới thiệu Astron được sản xuất hàng loạt – dường như làm đảo loạn mọi thứ.

Đồng hồ thạch anh đã thay đổi mọi thứ về “tầm nhìn” lúc bấy giờ. Như:

• Sản xuất dây chuyền hàng loạt, không tốn nhiều chi phí cho thợ thủ công
• Mức giá rẻ hơn
• Độ chính xác cao hơn
• Tuổi thọ lâu hơn
• Không cần phải lên cót tích trữ năng lượng thường xuyên.

Chính điều này đã dẫn đến hàng loạt hệ lụy khiến đồng hồ cơ khí phải đối mặt. Sự phát triển thị trường mới như châu Á, Mỹ La tinh và những thay đổi trong công nghệ sản xuất, giá cả bắt buộc các thương hiệu đồng hồ Thụy Sỹ phải cải cách để “cứu mình”.

Tại Đồng Hồ Hải Triều – với gần 40 năm kinh nghiệm, chúng tôi đã chứng kiến sự phát triển tiếp tục của cả hai dòng sản phẩm cơ và thạch anh. Nhưng, lịch sử đằng sau đó sau chắc chắn sẽ khiến bạn bất ngờ.

Đồng hồ thạch anh là gì? Hoạt động theo nguyên lý nào?

Đồng hồ thạch anh là một loại đồng hồ với cơ chế hoạt động bằng một “tinh thể thạch anh hình chữ U”. Tinh thể dao động khi được đặt trong một điện trường, nhờ pin cung cấp năng lượng để cho đồng hồ hoạt động. Nói tóm lại, nó hoạt động được nhờ pin cung cấp năng lượng cho bộ nam châm điện và tạo cho hệ thống bánh răng chuyển động theo một chu kỳ nhất định do một IC điều khiển.

Thạch anh trong tiếng Đức là “Quarz” có nghĩa là cứng. Chính vì vậy mà bạn dễ dàng thấy ngày nay người ta thường gọi là đồng hồ Quartz.

Cấu tạo bên trong:

1. Pin
2. Động cơ bàn đạp Electric
3. Vi mạch (Chíp)
4. Bảng mạch kết nối vi mạch và các thành phần khác
5. Tinh thể thạch anh
6. Núm điều chỉnh thiết lập thời gian
7. Bánh răng điều chỉnh tốc độ
8. Trục trung tâm để gắn kim

Cách vận hành của đồng hồ Quartz

Bước 1: Pin sẽ gửi điện cho các tinh thể thạch anh thông qua vi mạch điện tử.

Bước 2: Tinh thể thạch anh dao động ở tần số cố định, cụ thể là 32.768 rung động mỗi giây.

Bước 3: Mạch điện tử đếm số rung động và sử dụng chúng để tạo ra các xung điện liên tục trong một giây.

Bước 4: Các xung điện có thể hiển thị trên màn hình LCD. Nếu đồng hồ chạy bằng kim thì xung điện sẽ thu vào động cơ bàn đạp.

Bước 5: Động cơ bàn đạp sẽ làm xoay bánh răng.

Bước 6: Bánh răng xoay các kim trên mặt số.

Lịch sử cuộc khủng hoảng thạch anh

Đây là phần kịch tính nhất. Hãy hình dung ngành đồng hồ Thụy Sỹ như một gã khổng lồ đang ngủ quên trên chiến thắng, và người Nhật là những chiến binh Samurai thầm lặng mài gươm.

1. Hoàn cảnh trước khủng hoảng (1950-1969)

Có một số thông tin cho rằng, Seiko là hãng trình làng sản phẩm đồng hồ thạch anh đầu tiên trên thế giới. Chính xác chiếc đồng hồ thạch anh đầu tiên được phát minh bởi Warren Marrison (1896 – 1980) – Kỹ thuật sư người Mỹ vào năm 1927. Thạch anh luôn dao động ở một tần số ổn định 32,768 kHz khi được lắp đặt với mọi nguồn năng lượng thích hợp (Pin).

Thông tin bổ sung,

Để Warren Marrison phát minh ra được cần phải cảm ơn đến nhà khoa học người Pháp Pierre Curie cùng vợ mình là Marie với công trình nghiên cứu tạo ra tia X. Vợ chồng ông đã quan sát thấy hiện tượng áp điện vào 1880 nhưng phải gần đến một thế kỷ sau mới lần đầu ứng dụng vào việc đo thời gian.

Quay trở lại,

Vào những năm 1950, Thụy Sỹ nắm giữ 50% thị phần đồng hồ toàn cầu. “Swiss Made” là bảo chứng duy nhất cho chất lượng. Tuy nhiên, cuộc đua tìm kiếm sự chính xác đã âm thầm diễn ra. Điều ít người biết là, chính người Thụy Sỹ cũng đã nghiên cứu thạch anh (thông qua tổ chức CEH với dự án Beta 21).

Nhờ đó mà những chiếc đồng hồ thạch anh thương mại đầu tiên được sản xuất vào 1960 và công nghệ này tiếp tục phát triển từ đó.

Trong thời kỳ hậu chiến, đồng hồ thạch anh đã thay thế đồng hồ quả lắc vốn phổ biến trước đó nhờ thiết kế gọn gàng hơn. Patek Philippe đã đóng góp đáng kể cho quá trình này. Ngay từ năm 1948, hãng đồng hồ Thụy Sỹ này đã thành lập một bộ phận nghiên cứu, đẩy nhanh quá trình chuyển đổi cơ khí sang điện tử.

Vào 1959, Patek Philippe đã đưa chiếc Chronotome – đồng hồ thạch anh cầm tay ra thị trường dành cho ngành hàng hải và quân đội.

Nhưng lợi thế đổi mới này không giữ được bao lâu. Họ chần chừ không muốn thương mại hóa vì sợ “ăn thịt” chính những chiếc đồng hồ cơ khí truyền thống của mình. Việc sản xuất đồng hồ thạch anh tốn kém và ngành công nghiệp đồng hồ Thụy Sỹ bấy giờ không đủ linh hoạt để thiết lập các quy trình sản xuất tối ưu chi phí. Kết quả là họ bị các thương hiệu Nhật Bản vượt mặt.

Warren Marrison (1896 – 1980)

Đồng hồ thạch anh được xem là sản phẩm thay thế hoàn hảo cho những chiếc đồng hồ sử dụng bộ máy cơ khí ra đời vào thế kỷ 14. Trước đó, đồng hồ Thụy Sỹ thống trị ngành công nghiệp đồng hồ với những bộ máy automatic và thủ công phức tạp.

2. Seiko Astron – Cú sốc đầu tiên (1969)

Isaac Koga (1899 – 1982) phát triển chiếc đồng hồ đầu tiên của Nhật Bản. Bằng cách sử dụng tần số dao động của thạch anh làm tiêu chuẩn giữ thời gian.

Isaac Koga (1899 – 1982)

Từ phía Seiko – Nhật Bản

Sau đó, Seiko đã phát triển thành chiếc đồng hồ thạch anh vào 1959, mục đích sử dụng cho các đài phát thanh truyền hình. Nhưng để tạo ra chiếc đồng hồ đeo tay thì Seiko cần phải giảm kích thước xuống 1/300.000 và phải thực hiện nhiều nghiên cứu khác.

Thương hiệu Nhật Bản này tiếp tục thực hiện:

• 1959 Seiko nghiên cứu bánh xe cân bằng, nĩa điều chỉnh và cơ chế thạch anh.
• 1962 – mẫu đồng hồ thạch anh để bàn đầu tiên được hoàn thành.
• 1969 chiếc đồng hồ đeo tay thạch anh đầu tiên ra đời là Seiko Quartz Astron 35SQ với mức giá 450.000 yên và giới hạn chỉ có 100 chiếc. Thời bấy giờ, đây là mức giá có thể mua một chiếc xe phổ biến. Độ chính xác của đồng hồ chỉ ±0,2s/ngày, tần số dao động động 8.192 Hz, hiện nay tần số tiêu chuẩn là 32.768 Hz cho bộ máy thạch anh.

Bản kỷ niệm 50 năm tái hiện lại chiếc đồng hồ Quartz Astron của Seiko

Chính vì vậy mà đồng hồ thạch anh Seiko Astron đã đem lại cho thương hiệu này nhiều giá trị lớn:

• Được IMEE (Institute of Electrical and Electronics Engineers) – Hội Kỹ sư Điện và Điện tử công nhận “Đổi mới doanh nghiệp” vào 2002 và “Cột mốc quan trọng” vào 2004.
• 2014 được công nhận là “Di sản Kỹ thuật cơ khí tại Nhật Bản” và trưng bày tại Smithsonian.
• 2018 được Bảo tàng Khoa học tự nhiên quốc gia Nhật Bản đăng ký là “Di sản công nghệ tương lai”.

Từ phía Hamilton và Bulova – Mỹ

Hamilton đã vượt qua trở ngại đầu tiên là cho ra mắt chiếc đồng hồ chạy bằng pin đầu tiên vào 1957 là Hamilton 500. Nhưng chúng không sử dụng bộ máy thạch anh mà chỉ là thay thế lò xo chính bằng pin làm nguồn năng lượng.

Vài năm sau đó Bulova Accutron (1960) loại bỏ bánh xe cân bằng bằng một chiếc âm thoa kim loại.

Đến 1972, Hamilton Pulsar ra đời với mức giá bán ra là $2.100, tuy khá cao nhưng vẫn được đông đảo đón nhận.

Đồng hồ kỹ thuật số chạy bằng thạch anh của Hamilton

Sự phát triển mang làn sóng vũ bão của Seiko gây ra không ít khó khăn cho các thương hiệu đồng hồ khác, đặc biệt là các hãng Thụy Sỹ. Trong khi Seiko thu lợi lớn về mặt doanh thu thì các thương hiệu đồng hồ Thụy Sỹ liên tục giảm bắt đầu từ 1983.

3. Làn sóng quartz từ Nhật Bản (1970-1980)

Sau Astron, định luật Moore bắt đầu phát huy tác dụng. Công nghệ bán dẫn phát triển giúp giá thành đồng hồ thạch anh giảm theo cấp số nhân.

Mỹ tham chiến với các công ty điện tử như Texas Instruments, Fairchild bước vào thị trường với đồng hồ màn hình LED đỏ rực.

Nhật Bản có Seiko, Citizen và Casio tối ưu hóa dây chuyền sản xuất tự động. Đồng hồ không chỉ chính xác mà còn siêu bền, không cần bảo dưỡng.

4. Sự sụp đổ của đế chế Thụy Sỹ

Trước đó, ngành công nghiệp đồng hồ của Thụy Sỹ cũng không hề giảm sút ngay cả khi Chiến tranh thế giới xảy ra.

Nhưng khi cuộc khủng hoảng thạch anh bắt đầu, chính xác hơn đây là “cuộc khủng hoảng của ngành chế tạo đồng hồ Thụy Sỹ” hay “cuộc khủng hoảng về cơ khí” đã thay đổi tất cả.

Ngành công nghiệp đồng hồ Thụy Sỹ suy sụp trong những năm 1970 đến 1980 và những con số “đen tối” phản ánh rõ ràng nhất về thời điểm tồi tệ này:

• ⅔ số nhân viên chế tác thủ công mất việc. Chỉ trong 10 năm (1973 – 1983) Thụy Sỹ chứng kiến 60.000 thợ đồng hồ mất việc (trong tổng số 90.000).
• Hơn 1000 nhà sản xuất đóng cửa.
• 1980, Hiệp hội đồng hồ Thụy Sỹ – Société Suisse pour l’Industrie Horlogère (SSHI) mất khả năng thanh toán tiền lương và phải xin khoản vay từ ngân hàng.
• Khủng hoảng kéo dài âm ỉ đến hết năm 1999.

Lợi thế nghiêng về Seiko, với:

• Trở thành ông vua toàn cầu khi sản xuất ngang bằng cả đồng hồ kim và analog, khác với thời bấy giờ các hãng tập trung vào một trong các loại. Cuối những năm 1970, doanh thu 6 tỷ USD (theo Businessweek)
• Trở thành công ty đồng hồ lớn nhất thế giới, chiếm lĩnh thị trường với doanh thu đạt đến 700 triệu USD, 18 triệu chiếc được bán ra vào 1977. Kế đó đến Timex (chiếm gần một nửa doanh số của Seiko).

Người Thụy Sỹ cũng hưởng ứng làn sóng này nhưng hầu hết có mức giá cao hơn. Vì vậy phải thường bán ra với mức chiết khấu cao, sự cạnh tranh càng thêm lớn.

5. Nicolas Hayek và cuộc hồi sinh kỳ diệu

Cũng trong những năm 1977, ngành công nghiệp đồng hồ Thụy Sỹ thời bấy giờ bị phân mảnh với 2 tập đoàn lớn: SSIH (Omega) và ASUAG (Longines), lần lượt xếp thứ 3, thứ 4 với doanh thu 545 triệu USD.

Còn lại là hàng trăm thương hiệu nhỏ lẻ với doanh số không mấy khả quan. Họ đang mong chờ vào hai ông lớn trên mở đường. Và đây là thời điểm khiến người Thụy Sỹ nhận ra phải tái cơ cấu toàn bộ ngành.

Và 2 người Ernst Thomke và Nicolas G. Hayek Sr. đã bắt đầu thực hiện cuộc cải cách này.

Chặng đầu tiên:

1978, ASUAG thuê Thomke tái cơ cấu lại bộ phận chuyên sản xuất linh kiện và bộ phận cho các thương hiệu của mình (Ebauches SA). Sau khi sắp xếp hợp lý, ông thành lập lại công ty con ETA SA. 1982 ông cắt giảm chi phí, giảm số lượng nhân viên từ 20.000 xuống 8.000), đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang sản xuất đồng hồ thạch anh.

Thomke góp phần tái cơ cấu giúp ngành công nghiệp đồng hồ Thụy Sỹ vực dậy

Tháng 1/1979 ETA khiến giới mộ điệu bất ngờ khi giành chiến thắng trong cuộc chiến đồng hồ mỏng nhất chỉ 0.98mm – chính là mẫu Delirium IV của thương hiệu Concord của Mỹ. Đánh bại mẫu Exceed Gold của Citizen (4.1mm) và Seiko (2.5mm).

Đây là một báo hiệu cho rằng Thụy Sỹ đã bắt đầu làm chủ công nghệ thạch anh và bắt đầu cạnh tranh với Nhật Bản. Một số thương hiệu thành công cho ra đời các mẫu đồng hồ mỏng, thanh lịch chinh phục đối tượng khách hàng phân khúc giá trung bình như Cartier, Gucci, Raymond Weil, Ebel…

Tuy nhiên, tất cả là chưa đủ khi vẫn có khoản lỗ của SSIH và ASUAG. Từ 1981 đến 1983, các ngân hàng Thụy Sỹ đã phải bơm 550 triệu SF để giải cứu (như đã đề cập về hậu quả ở trên). Sau đó, Nicolas G. Hayek (chủ sở hữu Hayek Engineering ở Zurich) được ngân hàng ủy quyền đưa ra kế hoạch giải cứu.

Chặng thứ hai

Nicolas G. Hayek đã sáp nhập SSIH và ASUAG, tách khỏi đơn vị sản xuất, tất cả hoạt động ở ETA SA. Công ty mới được thành lập là SMH, ngày nay gọi là tập đoàn Swatch.

Bài học từ Nicolas Hayek cũng được Đồng Hồ Hải Triều áp dụng trong vận hành: Luôn thích nghi với thay đổi công nghệ.

Tập đoàn Swatch ngày nay

Thomke đã lên kế hoạch sử dụng kỹ thuật của mẫu đồng hồ trước đó là Delirium để tạo ra dòng Delirium Vulgare – dành cho đại chúng nhằm thúc đẩy thị trường cấp thấp.

Kế hoạch này được Thomke chia sẻ cho G. Hayek. 1983,  ETA đã ra mắt chiếc đồng hồ nhựa dưới cái tên Swatch với giá chỉ 35USD, nổ phát súng tấn công vào thị trường cấp thấp. Điều mà trước đây không ai nghĩ có thể xảy ra do chi phí lao động ở Thụy Sỹ cao. Kết quả là ETA đã kiếm  một khoản lợi nhuận khổng lồ.

Chỉ sau 2 năm kể từ khi Swatch ra mắt, sản lượng đã phục hồi lên 60 triệu chiếc (trước đó cuộc khủng hoảng thạch anh đã khiến sản lượng đồng hồ Thụy Sỹ giảm từ 96 triệu chiếc xuống còn 45 triệu chiếc).

6. Ngành đồng hồ sau khủng hoảng (1990-nay)

Sau khi hồi phục, những tiến bộ của đồng hồ thạch anh vẫn tiếp tục. Như:

• Đồng hồ “siêu thạch anh” với độ chính xác cao từ thương hiệu Breitling và Grand Seiko.
• Công nghệ năng lượng ánh sáng (Eco-Drive) của Citizen.
• Công nghệ chuyển động kết hợp giữa thạch anh và cơ: Kinetic của Seiko
• Đồng hồ GPS với khả năng nhận sóng vô tuyến với độ chính xác cao

Hiện nay đồng hồ thạch anh chiếm đa số. Dựa theo báo cáo của Hiệp hội Đồng hồ Nhật Bản, năm 2015 bán ra 1.46 tỷ chiếc. 97% là đồng hồ Quartz (1.42 tỷ), trong đó 81% là đồng hồ kim, 16% là đồng hồ kỹ thuật số.

Cả thạch anh và cơ khí không còn là cạnh tranh mà là cộng sinh cùng nhau. Ngày nay, với những khách hàng yêu thích đồng hồ cơ vẫn cảm thấy thích thú bởi chúng đem lại cảm xúc uy tín, truyền thống và có linh hồn. Trong khi đó, thạch anh mang xu hướng đại chúng, thuộc về phân khúc thời trang.

Tuy nhiên, với sự phát triển công nghệ đồng hồ cơ vẫn có được nét đẹp của thạch anh và ngược lại các mẫu mã thạch anh vẫn được làm tỉ mỉ, hoàn thiện không thua kém đồng hồ cơ.

Nếu có sự cạnh tranh của thạch anh thì hiện nay chính là sự phát triển mạnh mẽ của đồng hồ thông minh.

Giải đáp thắc mắc liên quan

Lịch sử đã khép lại, nhưng những câu chuyện này vẫn được nhắc lại, chưa bao giờ dứt. Phần Hỏi – Đáp chuyên sâu dưới đây sẽ là mảnh ghép cuối cùng giúp bạn có cái nhìn toàn cảnh và thấu đáo nhất.

1. Đồng hồ thạch anh có phải là đồng hồ Quartz?

Chính xác là một. “Quartz” là từ tiếng Anh của Thạch anh. Tại Việt Nam, hai thuật ngữ này được dùng thay thế cho nhau hoàn toàn.

2. Đồng hồ thạch anh chính xác hơn đồng hồ cơ bao nhiêu?

So với các mẫu đồng hồ cơ thông thường (trừ những mẫu siêu chính xác, đạt chuẩn COSC, Chronometer hay Metas) thì đồng hồ Quartz chính xác hơn rất nhiều.

• Đồng hồ cơ chuẩn Chronometer (COSC): Sai số -4/+6 giây/ ngày.
• Thạch anh tiêu chuẩn: Sai số +/- 15 giây/ tháng.
• Thạch anh cao cấp (Grand Seiko 9F): Sai số +/- 10 giây/ năm.

Về lý thuyết, bộ máy này hoạt động dựa trên tinh thể thạch anh và tần số rung động của thạch anh khi có dòng điện chạy qua là không đổi. Điều này cho phép chúng chính xác ngạc nhiên.

Dù là nhà sản xuất giá rẻ nhất thì độ chính xác cũng chỉ rơi vào ±15s/tháng, tích lũy chỉ vài phút một năm.

Đồng hồ cơ thông thường từ sai số 25 đến 40 giây mỗi ngày. Bởi độ chính xác của đồng hồ cơ phụ thuộc vào nhiều yếu tố như:

• Dây cót
• Độ bôi trơn
• Sự thay đổi nhiệt độ, từ trường

Bên trái là bộ máy thạch anh và bên phải là cơ

Tuy nhiên, với những chiếc đồng hồ cao cấp sử dụng bộ máy hiện đại hơn thì sai số ngày nay của đồng hồ cơ có khi còn thấp hơn. Điển hình là bộ chuyển động T-Zero (T0) của Grand Seiko chính xác nhất thế giới được giới thiệu vào tháng 9/2020.

3. Tại sao đồng hồ thạch anh không giữ thời gian chính xác mãi?

Bởi vì:

Đồng hồ thạch anh rung động tần số ở những địa điểm có nhiệt độ và áp suất khác nhau. Nên việc giữ thời gian của đồng hồ bị ảnh hưởng bởi sự thay đổi nhiệt độ, áp suất của từng vùng trên thế giới.

Về lý thuyết, nếu bạn giữ nó trên cổ tay của bạn thường xuyên nó sẽ hoạt động tốt hơn khi bạn tháo bỏ ra ngoài (vì nhiệt độ trên cơ thể của bạn ít thay đổi).

Nhưng ngay cả khi tinh thể thạch anh trong đồng hồ rung động ở một tần số nhất định liên tục, thì đồng hồ vẫn có sự sai lệch. Bởi vì, các vi mạch được gắn kết trong đồng hồ luôn có sự truyền động và ma sát nên dẫn đến sự sai sót trong việc đếm giờ.

Dù bền, nhưng thạch anh cũng bị lão hóa. Sau 10-20 năm, tinh thể thạch anh có thể thay đổi tần số rung nhẹ. Ngoài ra, vi mạch điện tử (IC) và cuộn dây đồng cũng có tuổi thọ nhất định.

4. Ai đã cứu ngành công nghiệp đồng hồ Thụy Sỹ?

Công đầu thuộc về Nicolas G. Hayek (cha đẻ Swatch Group). Bên cạnh đó, phải kể đến Jean-Claude Biver, người đã vực dậy Blancpain và Omega bằng triết lý: “Đồng hồ thạch anh không có linh hồn, chỉ đồng hồ cơ mới có trái tim đập”.

5. Quốc gia nào hưởng lợi từ khủng hoảng thạch anh?

Chắc chắn là Nhật Bản. Từ một quốc gia đi sau, Nhật Bản vươn lên trở thành cường quốc đồng hồ số 1 thế giới về sản lượng trong thập niên 80. Ngoài ra, Hồng Kông cũng hưởng lợi lớn nhờ trở thành công xưởng lắp ráp đồng hồ giá rẻ.

6. Bài học từ cuộc khủng hoảng cho ngành đồng hồ hiện đại

50 năm sau, những thương hiệu Thụy Sỹ như Longines đang thực sự đầu tư nguồn vốn và cải tiến công nghệ thạch anh của họ. Thậm chí, Cartier có Santos-Dumont chạy máy Quartz tại SIHH 2019.

Từ bài học đắt giá này mà các thương hiệu trong ngành cần cải tiến liên tục để có thể thích nghi và giữ vững vị thế.

Lịch sử đang lặp lại với Smartwatch (Apple Watch). Ngành đồng hồ Thụy Sỹ hiện nay đã học được bài học quá khứ: Họ không đối đầu trực tiếp về công nghệ với Apple, mà tập trung tối đa vào yếu tố xa xỉ (Luxury) và “Di sản” (Heritage) – những thứ mà công nghệ không thể sao chép.

Vì thế mà chúng phát triển song song và có thị phần nhất định.

7. Đồng hồ thạch anh chính hãng hiện nay giá bao nhiêu?

Giá đồng hồ thạch anh trải dài từ phân khúc bình dân và xa xỉ:

• Bình dân từ 500.000 đến 5 triệu đồng (Casio, KOI Watch)
• Trung cấp: 5 triệu – dưới 30 triệu VND (Tissot, Seiko, Citizen)
• Cao cấp: 30 triệu – hàng trăm triệu VND (Titoni, Rado, Doxa, FC)

Các thương hiệu này đều được bán lẻ tại Đồng Hồ Hải Triều – Đại lý ủy quyền gần 40 năm kinh nghiệm với hơn 30 cửa hàng và Trung tâm bảo hành.

Bây giờ, khi đeo đồng hồ thạch anh trên tay, bạn có thể hình dung chúng đã từng làm điêu đứng đế chế đồng hồ Thụy Sỹ như thế nào.

Bài viết có tham khảo các nguồn tài liệu:

• https://www.hodinkee.com/articles/four-revolutions-quartz-revolution
• https://www.hodinky-365.com/blog/quartz-crisis

Ngọc Yến
Duyệt bởi Thanh Thùy