Shock Resistant – Tìm hiểu khả năng chống sốc của đồng hồ

Shock resistance/Shock resistant – “Kim bài miễn tử” cho đồng hồ khi gặp va đập.

MỤC LỤC › Shock Resistant trên đồng hồ là gì? Bảo vệ bộ máy trước mọi va chạm › Khám phá nguyên lý hoạt động và lợi ích của cơ chế chống sốc – Shock Resistant 1. Giải thích nguyên lý hoạt động cơ bản 2. Lợi ích “khổng lồ” của đồng hồ có chống sốc, kéo dài tuổi thọ lên đến 10 năm › Làm sao biết đồng hồ có chống sốc tốt hay không? › Tiêu chuẩn ISO 1413 là gì? Có ý nghĩa ra sao với chống sốc trên đồng hồ đeo tay › Các hệ thống chống sốc trên đồng hồ phổ biến hiện nay 1. Incabloc 2. KIF 3. Nivachoc 4. Etachoc 5. Paraflex 6. Breguet Parachute Suspension 7. G Shock Shock Resistant

Shock Resistant trên đồng hồ là gì? Bảo vệ bộ máy trước mọi va chạm

Shock Resistant ( hay Shock Resistance) xuất hiện trên đồng hồ ám chỉ khả năng chống sốc của thiết bị, chúng có thể đối phó với những cú sốc cơ học, chịu được va đập, rung động. Chữ “Shock Resistant” thường được khắc trên lưng đồng hồ (một số mẫu sẽ hiển thị tính năng trên mặt số).

Công nghệ chống sốc thường tích hợp trên dòng đồng hồ thể thao, đồng hồ chuyên dụng (đồng hồ lặn, phi công, bấm giờ). Các thương hiệu lớn hiện nay cung cấp rất nhiều phương pháp khác nhau để thiết bị có thể tăng khả năng chịu va đập. Nhưng thông thường và hiệu quả ổn định đó là sử dụng hệ thống treo lò xo cho bánh xe cân bằng.

Khám phá nguyên lý hoạt động và lợi ích của cơ chế chống sốc – Shock Resistant

Nguyên lý hoạt động của cơ chế chống sốc trên đồng hồ cơ và đồng hồ thạch anh cũng có sự khác biệt.

1. Giải thích nguyên lý hoạt động cơ bản

Đồng hồ thạch anh

Cơ chế chống sốc trên đồng hồ thạch anh hoạt động bằng cách sử dụng kết hợp các loại vật liệu, thiết kế cấu trúc, kỹ thuật lắp đặt để hấp thụ và phân tán năng lượng từ các cú va đập hoặc rung động. Năng lượng từ các cú va đập được hấp thụ bởi các vật liệu giảm chấn như nhựa resin, cao su, hoặc silicon được sử dụng trong vỏ, khung bảo vệ và dây đeo đồng hồ.

Đồng hồ cơ

Trong đồng hồ cơ, mỗi bánh răng đều đi kèm với một trục, chạy qua giữa bánh răng và có một chốt ở cuối trục. Hệ thống chống sốc trên đồng hồ cơ hoạt động dựa trên cơ chế giảm và phân tán lực tác động để bảo vệ các bộ phận nhạy cảm, đặc biệt là trục và ổ trục của bánh xe cân bằng (balance wheel) – “trái tim” của đồng hồ.

Nguyên lý hoạt động của chúng chỉ có một – đó là hệ thống sử dụng lò xo để hấp thụ lực sốc, cho phép bánh xe cân bằng dao động tự do.

2. Lợi ích “khổng lồ” của đồng hồ có chống sốc, kéo dài tuổi thọ lên đến 10 năm

Trong suốt quá trình sử dụng đồng hồ, không thể tránh được các sự cố hay va chạm, dù cho bạn có là người kỹ tính đến mức nào. Do đó, đồng hồ cần phải được trang bị một cơ chế “tự vệ” để chống chọi với các tác động đó.

Điều này không chỉ bảo vệ đồng hồ tránh hư hỏng, chúng còn giúp cải thiện độ ổn định và trải nghiệm sử dụng của bạn.

Đảm bảo độ bền linh kiện: Cơ chế Shock Resistant sẽ tập trung bảo vệ một bộ phận quan trọng trên đồng hồ. Nếu bạn thường xuyên vận động mạnh, chúng giúp bộ máy khi bị va chạm không tiếp nhận chấn động và rung lắc, phân tán toàn bộ xung lực giữ cho linh kiện bên trong an toàn và bền bỉ.

Ổn định và chính xác: Bên trong đồng hồ có rất nhiều chi tiết nhỏ, bao gồm các bánh răng hay dây tóc. Chúng tuy nhỏ nhưng lại rất quan trọng, quyết định độ chính xác của bộ máy. Nếu không có cơ chế chống sốc Shock Resistant, các linh kiện nhỏ này sẽ dễ dàng bị xê dịch trong khi vận động, ảnh hưởng trực tiếp đến độ chính xác.

Gia tăng tự tin và tinh thần: Bên cạnh những lợi ích thực tế, giá trị tinh thần cũng rất quan trọng. KHi đeo một chiếc đồng hồ chống sốc trên tay, bạn sẽ tự tin vận động và di chuyển hơn rất nhiều. Tạo ra sự tự nhiên và thoải mái trong sinh hoạt. Không bị gò bó hay kiêng kị vì đồng hồ dễ hư hỏng.

Làm sao biết đồng hồ có đạt chuẩn chống sốc hay không?

Tiêu chuẩn Shock Resistant là một cơ chế ưu việt và chiếm lợi thế rất lớn trong ngành đồng hồ. Do đó, bất kỳ chiếc đồng hồ nào trang bị tính năng này đều sẽ được nhà sản xuất đề cập đến. Thông thương, đối với những bộ máy đến từ Thụy Sỹ như ETA/Sellita sẽ được mặc định trang bị công nghệ chống sốc Incabloc hay Etachoc. Còn đối với những chiếc đồng hồ Nhật Bản như G-Shock, chúng sẽ được in trên khung vỏ với dòng chữ “Shock Resistant” hay “Shock Resistance”. Hãy chú ý ở mặt số hoặc nắp đáy nhé.

Tiêu chuẩn ISO 1413 là gì? Có ý nghĩa ra sao với chống sốc trên đồng hồ đeo tay

ISO 1413 là tiêu chuẩn quốc tế bao gồm các tiêu chí công nhận một chiếc đồng hồ chống sốc. Thử nghiệm này mô phỏng lại lực tác động mà đồng hồ có thể gặp phải hằng ngày. Đồng hồ được thả từ độ cao 1 mét xuống một bề mặt ngang, cứng làm bằng gỗ. Sau thử nghiệm, thiết bị bắt buộc vẫn phải hoạt động bình thường. Duy trì sai số trong khoảng quy định (với đồng hồ cơ sai số thường là +/- 60 giây/ngày).

Tiêu chuẩn được áp dụng hiện tại là ISO 1413:2016(vi) phiên bản thứ 3 thay thế cho ISO 1413:1984 năm 1984, được sửa đổi về mặt kỹ thuật với những thay đổi sau:

• Thêm thử nghiệm cú sốc thứ 3 trên núm điều chỉnh.
• Bổ sung 2 bộ giảm xóc tự do, bao gồm cả dây đeo.

Các hệ thống chống sốc trên đồng hồ phổ biến hiện nay

1. Incabloc

Incabloc là một trong những công nghệ chống sốc sớm nhất ứng dụng trên đồng hồ, phát minh vào năm 1934. Trước khi áp dụng rộng rãi các trục cân bằng chống sốc vào những năm 1950, trục bánh xe cân bằng bị gãy là nguyên nhân phổ biến khiến đồng hồ phải sửa chữa.

Hệ thống được lắp đặt ở giữa hai lò xo định hình, cụm lắp ráp vẫn có thể dịch chuyển khi va chạm. Sau khi ngừng va chạm, lò xo sẽ dẫn các bộ phận trở lại vị trí ban đầu, giảm thiểu sự ảnh hưởng đến hoạt động của bánh xe cân bằng.

2. KIF

KIF là hệ thống chống sốc có thể tháo rời được sử dụng bởi ông hoàng đồng hồ Thụy Sỹ – Rolex. Hệ thống sử dụng ba lò xo để giữ bánh xe cân bằng tại chỗ. Mang đến khả năng bảo vệ bộ máy khỏi chấn động vượt trội, giúp đồng hồ tiếp tục hoạt động chính xác ngay cả sau khi bị sốc hoặc va đập.

3. Nivachoc

Hệ thống Nivachoc được giới thiệu vào năm 2006 trên bộ máy Breguet 777Q, dần được sử dụng trong nhiều bộ máy ETA. Nivachoc có lò xo mang hình dạng đặc biệt tác dụng một lực không đổi để tránh biến dạng theo thời gian.

4. Etachoc

Etachoc – Một bộ chống sốc giá rẻ phổ biến trên nhiều dòng máy được sản xuất bởi ETA. Bạn sẽ tìm thấy nó ở bên trong ETA 2836, ETA 2824,… Đây là một cơ chế giúp giảm thiểu lực tác động lên trục bánh xe cân bằng và đảm bảo đồng hồ cơ khí tiếp tục hoạt động chính xác ngay cả khi bị va đập mạnh.

Bảo vệ hiệu quả trục bánh xe cân bằng, bộ phận cực kỳ quan trọng trong đồng hồ cơ, hệ thống lò xo tự điều chỉnh giúp đồng hồ nhanh chóng trở lại trạng thái ban đầu sau va đập.

5. Paraflex

Paraflex được sản xuất riêng bởi Rolex, sử dụng lò xo đã được cấp bằng sáng chế để mang lại khả năng chống sốc vượt trội, tăng độ chính xác. 

Paraflex cải thiện khả năng chống sốc lên đến 50 phần trăm. Hình dáng của sản phẩm được cải tiến, thiết kế bằng mô hình 3D động, đảm bảo lò xo luôn ở đúng vị trí (nhưng vẫn có nguy cơ biến dạng).

6. Breguet Parachute Suspension

Breguet Parachute Suspension hay Elastic Suspension (Hệ thống treo đàn hồi của bánh xe cân bằng), tiền thân của các hệ thống chống sốc hiện đại.

Breguet Parachute Suspension là bộ chống sốc cố định, có ổ trục hình nón ngắn dùng để cố định “khối trục” bằng các ốc vít. 

7. G Shock Shock Resistant

G Shock là dòng đồng hồ phát minh với nguyên lý bền bỉ. Hệ thống chống va đập G-Shock được phát triển dựa trên 3 đặc điểm: Cấu trúc rỗng ruột, có vật liệu đệm bảo vệ các bộ phận chính và lớp phủ bảo vệ đa hướng.

Cấu trúc rỗng ruột tức sự liên kết giữa các phần trong máy vẫn có “kẻ hở” thay vì thành 1 khối đặc. Vật liệu đệm sẽ bố trí tại những điểm quan trọng để chịu tác động trên máy. Còn lớp phủ đa hướng sẽ bảo vệ tất cả bộ phận như: nút bấm, mặt kính, màn hình, nắp lưng,…

Shock Resistant – Công nghệ chống sốc vô cùng cần thiết trên đồng hồ (đặc biệt là đồng hồ chuyên dụng) để đảm bảo các chức năng của thiết bị vẫn hoạt động ổn định kể cả trong môi trường khắc nghiệt.

Thông tin liên quan đến công nghệ trên đồng hồ

• Novodiac là gì? Tìm hiểu bộ giảm sốc do Incabloc sản xuất
• Cơ chế chống sốc Parashock trong bộ máy Miyota của Citizen
• Diashock là gì? Ai phát minh? Cấu tạo & nguyên lý hoạt động

Trọng Hiếu